Παρασκευή, 30 Μαΐου 2014

Δύο σημαντικά συγγράμματα για τον ανταγωνισμό

 

Ο καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γεώργιος Καρύδης, στο πλαίσιο των ερευνητικών του ενδιαφερόντων, έχει δημοσιεύσει μέσω του εκδοτικού οίκου Νομική Βιβλιοθήκη δύο αξιόλογα έργα για τον ανταγωνισμό, το μεν ένα με τίτλο «Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών», το δε άλλο «Παράνομες Κρατικές Ενισχύσεις και Έννομη Προστασία των Ενδιαφερομένων Τρίτων».
 
Αμφότερα τα έργα αποτελούν σημείο αναφοράς για όλους όσους ασχολούνται με τα περίπλοκα ζητήματα του δικαίου του ανταγωνισμού στη χώρα μας, γιατί πέρα από τη συστηματική ανάλυση των κοινοτικών κανόνων ανταγωνισμού και της πλούσιας ενωσιακής νομολογίας, η εργώδης προσπάθεια του συγγραφέα είναι να μετουσιώσει την αναγκαία θεωρητική γνώση σε πρακτικό εργαλείο εφαρμογής της στα προβλήματα που ανακύπτουν στην οικονομική ζωή των επιχειρήσεων.
 
Το διττό αυτό εγχείρημα κρίνεται απολύτως επιτυχές, καθώς η καθαρή επιστημονική προσέγγιση των ζητημάτων φωτίζεται ακόμη περισσότερο από τις πρακτικές λύσεις που παραθέτει ο συγγραφέας, λόγω και της γνωστής δικηγορικής του ιδιότητας και της βαθιάς του εμπειρίας σε υποθέσεις ανταγωνισμού.

 

«Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών».

Η έκδοση με τίτλο Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών εστιάζει στην ανάπτυξη των βασικών ρυθμίσεων του πρωτογενούς και του παράγωγου δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίες συνδέονται με την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς. Μέσα από την ανάλυση του θεσμικού ενδύματος της εσωτερικής αγοράς και των διατάξεων περί ανταγωνισμού και κρατικών ενισχύσεων αναδεικνύονται ανάγλυφα οι αρχές και τα χαρακτηριστικά της ευρωπαϊκής έννομης τάξης, τα οποία προσδιορίζουν τελικά τον ιδιαίτερο χαρακτήρα, αλλά και την αυτοτέλεια του γνωστικού αντικειμένου του ευρωπαϊκού δικαίου των συναλλαγών.

Ταυτόχρονα το βιβλίο «Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών» πραγματεύεται αυτοτελώς ζητήματα αιχμής, όπως, για παράδειγμα, τις αστικές συνέπειες της παράβασης των κανόνων του ανταγωνισμού, τις συναφείς έννομες συνέπειες της παράβασης των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων, ειδικές πτυχές της διαδικασίας ελέγχου των αντιανταγωνιστικών πρακτικών, τον γενικό κανονισμό απαλλαγής, κατά κατηγορίες, στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων, καθώς και το κανονιστικό πλαίσιο που διέπει το καθεστώς των ενισχύσεων για την παροχή υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος.

Ειδικότερα, το πρώτο μέρος του εγχειριδίου «Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών» εστιάζει στην παρουσίαση των βασικών χαρακτηριστικών των θεμελιωδών ελευθεριών της κυκλοφορίας των εμπορευμάτων, της εγκατάστασης, της παροχής υπηρεσιών και της κίνησης των κεφαλαίων, οι οποίες (ελευθερίες) αποτελούν και τα κύρια συστατικά στοιχεία της εσωτερικής αγοράς.

Περαιτέρω, στο δεύτερο μέρος του βιβλίου «Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών» αναλύεται όλο το νομικό πλαίσιο προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισμού. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο αντικείμενο προστασίας και το πεδίο εφαρμογής των άρθρων 101 και 102 της ΣΛΕΕ, στον τρόπο εφαρμογής των κανόνων του ανταγωνισμού στις κάθετες και τις οριζόντιες συμπράξεις και στις συμφωνίες μεταφοράς τεχνολογίας, στον τομέα των τραπεζών και των ασφαλίσεων. Σημαντικό τμήμα της ανάλυσης καταλαμβάνει ο έλεγχος των συγκεντρώσεων των επιχειρήσεων, οι κρατικές επιχειρηματικές παρεμβάσεις και φυσικά οι κρατικές ενισχύσεις.

Τέλος, το τρίτο μέρος του βιβλίου εισάγει τον αναγνώστη σε μια επίσης ουσιώδη πτυχή της εσωτερικής αγοράς, αυτή της απελευθέρωσης και της ρύθμισης των αγορών. Η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς συνδέεται άμεσα και με το «άνοιγμα» κλειστών αγορών και την εναρμόνιση των όρων άσκησης των οικονομικών δραστηριοτήτων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν ο τομέας των μεταφορών, η κατάργηση παραδοσιακά μονοπωλιακών τομέων της οικονομίας στoυς οποίους το κράτος επεφύλασσε ένα ειδικό προστατευτικό καθεστώς καθώς και το «άνοιγμα» των νομοθετικά κατοχυρωμένων επαγγελμάτων, των αποκαλούμενων κλειστών επαγγελμάτων.

Στο τέλος του βιβλίου «Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συναλλαγών» ο αναγνώστης μπορεί να ανατρέξει σε παραρτήματα σχετικής νομοθεσίας.

 

«Παράνομες Κρατικές Ενισχύσεις και Έννομη Προστασία των Ενδιαφερομένων Τρίτων».


Έναυσμα για την εκπόνηση της μελέτης «Παράνομες Κρατικές Ενισχύσεις και Έννομη Προστασία των Ενδιαφερομένων Τρίτων» αποτέλεσε η ανάγκη διερεύνησης, κυρίως μέσα από την εξέλιξη της νομολογίας, του εύρους της έννομης προστασίας των τρίτων στην περίπτωση της παραβίασης των αρχών του προληπτικού ελέγχου των νέων ενισχύσεων. Η μονογραφία, η οποία έχει συμπεριλάβει και τις τροποποιήσεις που επέφερε στον Κανονισμό 659/99 ο πρόσφατος Κανονισμός 734/2013, διαρθρώνεται σε τρία μείζονα μέρη:

α) την τήρηση των υποχρεώσεων του προληπτικού ελέγχου ως προϋπόθεση νομιμότητας των νέων κρατικών ενισχύσεων,

β) την έννομη προστασία των ενδιαφερομένων τρίτων επί παράνομων κρατικών ενισχύσεων ενώπιον της Επιτροπής και του Δικαστηρίου της ΕΕ, και

γ) την έννομη προστασία των ενδιαφερομένων τρίτων επί παράνομων κρατικών ενισχύσεων ενώπιον των εθνικών δικαστηρίων.

Η έρευνα επιβεβαιώνει την ανάγκη της καλόπιστης συνεργασίας των κρατών μελών και της ΕΕ και στο πεδίο του ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων, η οποία συνεργασία μάλιστα καλείται να υπερβεί ακόμα και τα εμπόδια που απορρέουν από την ανάγκη σεβασμού της δικονομικής και θεσμικής αυτονομίας των κρατών μελών, χάριν της επίτευξης των σκοπών της ΕΕ.

Η μονογραφία «Παράνομες Κρατικές Ενισχύσεις και Έννομη Προστασία των Ενδιαφερομένων Τρίτων» περιλαμβάνει πλήρη βιβλιογραφικό πίνακα, καθώς και ευσύνοπτο αλφαβητικό ευρετήριο.